30 June 2019

0440 | Photo | Narodnooslobodilački pokret



Failed SKOJ action in Kruševac. On 22 August 1941, a small group of SKOJ (Communist Youth) members attempted to blow up the military petrol station in Kruševac. The German guards spotted the youths, and opened fire. One of them – Veselin "Vesa" Nikolić – who fled towards the city centre, was caught by the Serbian police and handed over to the German military authorities. He was shot the next day, on the outskirts of the city (pictured). The Germans then transferred his lifeless body to the centre of Kruševac, and hanged it beside the Monument to the Kosovo Heroes. (The Kruševac District Committee of the KPJ made a decision to carry out the following actions in August 1941: torching two hay barns, torching four trucks, cutting the Kraljevo–Kragujevac and Stalać–Kruševac telephone lines, and torching the petrol station. Only the cutting of telephone lines was successfully executed.)

Text: Ivan Ž.

Photographer: unknown.
Date: 23 August 1941.
Location: Kruševac, Yugoslavia.
Original caption: unknown.

Sources: Muzej Jugoslavije, via Arhiv Znaci, 1062; Zbornik dokumenata i podataka o narodnooslobodilačkom ratu naroda Jugoslavije, Vojnoizdavački zavod, Beograd, 1973, vol. XII, bk 1, p. 319; Zbornik dokumenata i podataka o narodnooslobodilačkom ratu jugoslovenskih naroda, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1952, vol. I, bk 2, pp. 44–45, 86; Ivan Gligorijević Džina, "Partizanski odredi južnomoravskog kraja – Baza ustanka u susednim oblastima", Tokovi revolucije, Beograd, 1978, vol. XII–XIII, p. 281. File restoration: Ivan Ž.

NOT ALLOWED: removing source credits from the files; using text without crediting the original author; using files and information for political propaganda and commercial purposes.



Neuspela akcija SKOJ-a u Kruševcu. Dana 22. avgusta 1941. godine, jedna mala grupa skojevaca pokušala je da digne u vazduh vojno skladište benzina u Kruševcu. Nemački stražari su omladince primetili, i zasuli vatrom. Jednog od njih – Veselina Vesu Nikolića – koji je bežao prema centru, uhvatila je srpska policija i predala nemačkim vojnim vlastima. Streljan je sutradan, na periferiji grada (na slici). Njegovo beživotno telo Nemci su potom preneli u centar Kruševca, i obesili pored spomenika kosovskim junacima. (Okružni komitet KPJ Kruševac doneo je u avgustu 1941. godine odluku o izvođenju sledećih akcija: paljenje dva senjaka, paljenje četiri kamiona, sečenje telefonskih linija Kraljevo–Kragujevac i Stalać–Kruševac, i paljenje skladišta benzina. Uspešno je izvršeno samo sečenje telefonskih linija.)

Tekst: Ivan Ž.

Fotograf: nepoznat.
Datum: 23. avgust 1941.
Mesto: Kruševac, Jugoslavija.
Originalni natpis: nepoznat.

Izvori: Muzej Jugoslavije, via Arhiv Znaci, 1062; Zbornik dokumenata i podataka o narodnooslobodilačkom ratu naroda Jugoslavije, Vojnoizdavački zavod, Beograd, 1973, tom XII, knj. 1, str. 319; Zbornik dokumenata i podataka o narodnooslobodilačkom ratu jugoslovenskih naroda, Vojnoistorijski institut, Beograd, 1952, tom I, knj. 2, str. 44–45, 86; Ivan Gligorijević Džina, "Partizanski odredi južnomoravskog kraja – Baza ustanka u susednim oblastima", Tokovi revolucije, Beograd, 1978, sv. XII–XIII, str. 281. Restauracija fajla: Ivan Ž.

NIJE DOZVOLJENO: uklanjanje naziva izvora sa fajlova; korišćenje teksta bez navođenja izvornog autora; korišćenje fajlova i informacija u političko-propagandne i komercijalne svrhe.

28 June 2019

0439 | Photo | Красная армия



The grave of a Soviet soldier fallen in the battle of Belgrade in October 1944, on the outskirts of the city. Unlike most of the Red Army graves, which were marked with obelisks with a five-pointed star, the tomb of this soldier – who was buried by the Serbs – was marked with a Christian cross, and inscribed (in Serbian): "Unknown fighter – a Russian – of Belgrade."

Text: Ivan Ž.

Photographer: John Phillips.
Date: October/November 1944.
Location: Belgrade, Yugoslavia.
Original caption: unknown.

Sources: Time-Life, 632194, via Google Arts & Culture; ibid., 632203; John Phillips, Yugoslav Story, Jugoslovenska revija, Beograd, 1980, p. 114. File restoration: Ivan Ž.

NOT ALLOWED: removing source credits from the files; using text without crediting the original author; using files and information for political propaganda and commercial purposes.



Grob sovjetskog vojnika palog u borbama za Beograd oktobra 1944. godine, na periferiji grada. Za razliku od većine crvenoarmejskih grobova, koji su obeležavani obeliscima sa petokrakom zvezdom, grobno mesto ovog vojnika – kog su sahranili Srbi – obeleženo je hrišćanskim krstom, sa natpisom: "Neznani borac – Rus – Beograda."

Tekst: Ivan Ž.

Fotograf: Džon Filips.
Datum: oktobar/novembar 1944.
Mesto: Beograd, Jugoslavija.
Originalni natpis: nepoznat.

Izvori: Time-Life, 632194, via Google Arts & Culture; ibid., 632203; John Phillips, Yugoslav Story, Jugoslovenska revija, Beograd, 1980, str. 114. Restauracija fajla: Ivan Ž.

NIJE DOZVOLJENO: uklanjanje naziva izvora sa fajlova; korišćenje teksta bez navođenja izvornog autora; korišćenje fajlova i informacija u političko-propagandne i komercijalne svrhe.

17 June 2019

0438 | Photo | SS-Freiwilligen-Division "Prinz Eugen"



Operation "Kopaonik". Relaxing by the campfire before action; from left to right: SS-Untersturmführer Anton Wickl, commander of the 8th Platoon, SS War Correspondent Battalion, SS-Obersturmbannführer August Schmidhuber, commander of the 2nd Regiment, "Prinz Eugen" Division (Battle Group South), and SS-Gruppenführer August Meyszner, SS and Police Commander in Serbia (who came to witness the newly-formed SS division's first operation, aimed at destroying the Headquarters of the Chetnik Rasina Corps; the operation, however, ended with a massacre of civilians and torching of a settlement that the Chetniks already abandoned). The photo was taken in the area of present-day Kopaonik tourist centre (near the Army Club).

Text: Ivan Ž.

Photographer: Homann, SS War Correspondent Battalion.
Date: October 1942.
Location: unknown (district of Studenica), Yugoslavia.
Original caption: unknown.

Sources: National Archives, 242-JRP-34-24-39A; Otto Kumm, Vorwärts, Prinz Eugen! Geschichte der 7. SS-Freiwilligen-Division "Prinz Eugen", Winkelried-Verlag, Dresden, 2007, pp. 45–52; Miodrag Đ. Zečević, Jovan P. Popović (eds.), Dokumenti iz istorije Jugoslavije – Državna komisija za utvrđivanje zločina okupatora i njihovih pomagača iz Drugog svetskog rata, Arhiv Jugoslavije, Printer Komerc, Beograd, 2000, vol. IV, pp. 180–182. File restoration: Ivan Ž.

NOT ALLOWED: removing source credits from the files; using text without crediting the original author; using files and information for political propaganda and commercial purposes.



Operacija "Kopaonik". Opuštanje uz logorsku vatru pred akciju; sleva nadesno: SS-unteršturmfirer Anton Vikl, komandir 8. voda Ratnodopisničkog bataljona SS-a, SS-oberšturmbanfirer August Šmidhuber, komandant 2. puka "Princ Eugen" divizije (Borbena grupa Jug), i SS-grupenfirer August Majsner, komandant SS-a i policije u Srbiji (koji je došao da prisustvuje prvoj operaciji novoformirane SS-divizije, čiji je cilj bio uništenje štaba četničkog Rasinskog korpusa; operacija se, međutim, završila pokoljem civila i paljenjem naselja koje su četnici već bili napustili). Snimljeno na području današnjeg turističkog centra na Kopaoniku (kod Vojnog doma).

Tekst: Ivan Ž.

Fotograf: Homan, Ratnodopisnički bataljon SS-a.
Datum: oktobar 1942.
Mesto: nepoznato (srez Studenički), Jugoslavija.
Originalni natpis: nepoznat.

Izvori: National Archives, 242-JRP-34-24-39A; Otto Kumm, Vorwärts, Prinz Eugen! Geschichte der 7. SS-Freiwilligen-Division "Prinz Eugen", Winkelried-Verlag, Dresden, 2007, str. 45–52; Miodrag Đ. Zečević, Jovan P. Popović (prir.), Dokumenti iz istorije Jugoslavije – Državna komisija za utvrđivanje zločina okupatora i njihovih pomagača iz Drugog svetskog rata, Arhiv Jugoslavije, Printer Komerc, Beograd, 2000, tom IV, str. 180–182. Restauracija fajla: Ivan Ž.

NIJE DOZVOLJENO: uklanjanje naziva izvora sa fajlova; korišćenje teksta bez navođenja izvornog autora; korišćenje fajlova i informacija u političko-propagandne i komercijalne svrhe.